2026’da Copilot+ PC’ler Efsanesiz: NPU (40+ TOPS), Recall ve Yerel AI Gizliliği
2026 itibarıyla “Copilot+ PC” ifadesi artık sadece pazarlama terimi değil, gerçek bir donanım sınıfı hâline geldi. Bu cihazlar, modern yapay zekâ özelliklerini doğrudan bilgisayar üzerinde çalıştırmak için NPU adı verilen özel işlemcilere sahip. Bununla birlikte Recall gibi özellikler kullanıcıların gizlilik konusunda haklı sorular sormasına neden oluyor. Bu yazıda konuyu abartmadan, net ve gerçek bilgilerle ele alıyoruz.
NPU Nedir ve 40+ TOPS Neden AI-PC Eşiği Oldu?
NPU, yani Neural Processing Unit, yapay zekâ işlemlerini verimli şekilde yürütmek için tasarlanmış özel bir işlemcidir. CPU genel amaçlıdır, GPU paralel grafik işlerine odaklanır, NPU ise sinir ağı hesaplamalarını hızlandırmak için optimize edilmiştir. Bu sayede cihaz üzerinde dil işleme, görüntü iyileştirme ve arka planda AI destekli görevler daha akıcı çalışır.
“40+ TOPS” sınırı önemlidir çünkü bu seviye, AI görevlerinin gerçek zamanlı çalışmasını mümkün kılar. TOPS, saniyede trilyonlarca işlem anlamına gelir. Microsoft bu eşiği Copilot+ sınıfı cihazlar için pratik bir gereksinim olarak belirlemiştir.
Günlük kullanımda bu, canlı altyazılar, yerel görsel destekli üretim araçları veya akıllı üretkenlik özelliklerinin internet bağlantısına daha az bağımlı çalışabilmesi demektir. Daha fazla işlem cihazda gerçekleştiği için hız artar ve bulut ihtiyacı azalır.
Yerel AI İşleme Kullanıcı Deneyimini Nasıl Değiştiriyor?
Yerel AI yalnızca performansla ilgili değildir, bilgisayar kullanım alışkanlıklarını da değiştirir. İşlemler cihaz üzerinde yapıldığında yanıtlar daha hızlı gelir ve özellikler çevrimdışı ortamlarda bile çalışabilir. Bu durum özellikle seyahat eden profesyoneller için önemlidir.
Bir diğer avantaj enerji verimliliğidir. NPU’lar, aynı AI yükünü CPU veya GPU’ya göre çok daha düşük güç tüketimiyle çalıştırır. Bu da gün boyu AI araçları kullanırken daha uzun pil ömrü sağlar.
Yine de “AI-PC” her kullanıcı için zorunlu bir yükseltme değildir. NPU’nun faydası en çok Windows’un desteklediği yeni nesil özelliklerde ve bu donanım için geliştirilen uygulamalarda görülür.
2026’da Recall: Nasıl Çalışır ve Neler Yerelde Saklanır?
Recall, Copilot+ cihazlarda en çok tartışılan özelliklerden biridir. Amaç, kullanıcının geçmişte yaptığı işlemleri daha kolay bulmasını sağlamaktır. Sistem, ekran etkinliklerinden bir zaman çizelgesi oluşturarak “dün açtığım belge” veya “geçen hafta gördüğüm site” gibi aramaları mümkün kılar.
Microsoft’un resmi belgelerinde Recall’un isteğe bağlı kullanıcı onayı gerektirdiği açıkça belirtilir. Yani kullanıcı kabul etmeden otomatik olarak devreye girmez. Özellik, etkinlik anlık görüntülerini alır ve bunları sürekli buluta göndermek yerine cihaz üzerinde saklar.
Bu anlık görüntüler şifrelenir ve kullanıcı Recall’u durdurma, kayıtları silme veya belirli uygulamaları hariç tutma gibi kontrol seçeneklerine sahiptir. Recall, kullanıcı yönetimi olan bir araçtır, kontrolsüz bir izleme sistemi değildir.
Recall Üzerindeki Kullanıcı Kontrolleri ve Gizlilik Seçenekleri
En önemli nokta Recall’un opt-in olmasıdır. Kullanıcı açıkça izin vermedikçe etkinleşmez ve istenildiği anda kapatılabilir. Bu yaklaşım, yapay zekâ özelliklerinde şeffaflık beklentileriyle uyumludur.
Depolama konusu da kritik bir detaydır. Recall verileri yerel SSD üzerinde tutulur ve cihazın güvenlik altyapısına bağlı şifreleme ile korunur. Bu, toplu uzaktan veri toplama riskini azaltır ancak cihazın kendisini daha hassas hâle getirir.
Gizliliğe önem veren kullanıcılar için en iyi yaklaşım, kurulum sırasında Recall ayarlarını gözden geçirmek, hassas iş uygulamalarını hariç tutmak ve özelliği zorunlu değil isteğe bağlı bir verimlilik aracı olarak değerlendirmektir.
Ev ve İş Bilgisayarları İçin Kırmızı Bayraklar: Politikalar ve Donanım Gereksinimleri
Copilot+ PC’ler yalnızca hız değil, yeni gereksinimler de getirir. Recall gibi özellikler şifreli anlık görüntüler sakladığı için depolama kapasitesi ve güvenlik yapılandırması daha önemli hâle gelir. Microsoft modern SSD performansı ve yeterli RAM bekler.
Kurumsal kullanımda IT politikaları şarttır. Şirketler Recall’u tamamen devre dışı bırakmak, şifreleme kurallarını zorunlu kılmak veya hangi hesapların AI zaman çizelgesi kullanabileceğini sınırlamak isteyebilir. Net yönetim olmadan hassas veriler risk altına girebilir.
Windows Hello gibi donanım tabanlı kimlik doğrulama da önemli bir parçadır. Güçlü biyometrik giriş, Recall geçmişine veya yerel AI bağlamına yetkisiz erişimi azaltır.
Pratik Kontrol Listesi: Copilot+ Donanım Kimler İçin Gerekli?
Copilot+ PC’ler en çok yeni Windows AI özelliklerini kullanmak isteyenler, yaratıcı işlerle uğraşanlar veya buluta bağımlı olmadan cihaz üzerinde işlem yapmayı tercih eden profesyoneller için anlamlıdır.
Ancak yalnızca temel internet kullanımı, ofis belgeleri veya NPU’dan faydalanmayan eski yazılımlar için bu sınıf cihazlar şart değildir. Bu durumda dengeli bir geleneksel laptop daha mantıklı olabilir.
2026’da önemli olan netliktir: NPU’nun ne sağladığını bilmek, Recall kontrollerini anlamak ve gerçekten ihtiyacınız olan AI özelliklerine göre seçim yapmak en doğru yaklaşımdır.
